SHARE

Istraživači sa fakulteta okeanografije Univerziteta u Rohdeu, uz pomoć još pet naučnika otkrili su aktivan izvor vulkanske toplote ispod ledenog ostrva Glacier na Antarktiku. Prema saopštenjima, ovaj izvor toplote ispod ledene površine Antarktika bi mogao da značajno ubrza topljenje leda.

Rukovodeći ovog istraživanja, profesor Bris Lus rekao je da se rad zasniva na istraživanjima koja su rađena tokom velike ekspedicije 2014. godine, a ona je sprovedena na čelu sa naučnicima iz Ujedinjenog kraljevstva. Tada su radili na ledolomcu RRS James Clark Ross, koji im je omogućavao brzo kretanje kroz ledena prostranstva.

Prema riječima dr Lusa, cilj istraživanja je bio bolje razumjevanje uloge okeana u čitavom procesu topljenja leda. Dodao je da, kad su prvi put primjetili veće koncentracije helijuma-3, mislili su da imaju grupu loših ili sumnjivih podataka. „Nijesmo tražili vulkanizam, a koristili smo ove gasove da pratimo druge proceseˮ.

Zapadne zone Antarktičkog leda leže na velikom vulkanskom sistemu rifta, ali do sad nije bilo dokaza o njegovoj aktivnosti. Poslednja takva aktivnost je bila prije 2 200 godina. Trenutno je veoma teško direktno mjeriti parametre vulkanizma, iz razloga što ovaj aktivni vulkanski rift leži veliki broj kilometara ispod ledene površine zapadnog Antarktika.

Pronalazak helijuma 3 je veoma jak dokaz da je vulkanizam prisutan. Kako kaže dr Lus „to je kao otisak prsta za vulkanizamˮ, ali on takođe upozorava da to ne znači da je vulkanizam jedini razlog gubitka ledene mase Antarktika. Postoji nekoliko decenija istraživanja, u kojima se ističe da su tople okeanske struje glavni destabilizirajući faktor za led, a sve je to povezano sa promjenom vjetrova oko južnog kontinenta. Uzimajući u obzir ove činjenice, vulkanizam treba pratiti kao još jedan novootkriveni izvor toplote koja još ima neutvrđeni efekat, jer je nepoznato kako se ova toplota distribuira ispod ledenog pokrivača.

antarctica-facts-hero-image

Prema izvještajima toplotna energija koju izbacuju vulkani i hidrotermalni otvori je oko 25 puta veća od toplotnog fluksa bilo kog neaktivnog vulkana. Naime, studije su pokazale da topljenje leda izazvano klimatskim promjenama smanjuje veličinu i težinu lednika, što smanjuje pritisak na ploču, što sa druge strane omogućava da veća količina toplote izađe iz vulkanskog rifta i tako zagrije okeansku vodu. Predviđanje stope rasta morskog nivoa će biti ključni zadatak naučnika u narednih 100 godina. U ovom članku je istaknuto da se količina leda koji klizi u okean mjeri milijardama tona.

Kako ističe profesor Heivud sa Univerziteta u Istočnoj Angliji, otkrivanje vulkanske aktivnosti znači da postoji dodatni izvor toplote za topljenje leda. Prema njegovim riječima, ovo je bitan parametar koji se mora pratiti kako bi se na vrijeme moglo utvrditi i saopštiti da li bi ledeni pokrivač Antarktika mogao postati nestabilan i drastično povećati nivo mora.

Naučnici su saglasni u zaključku: „Veličina i varijacije brzine vulkanske toplote koja se isporučuje ledniku Pine Island, bilo unutrašnjim magmatskim kretanjima ili povećanjem vulkanizma, može uticati na budućnost ledenog ostrva Glacier, u današnjem periodu povlačenja lednika koja su izazvana velikim klimatskim promjenama.

Pripremio: Marko Drašković

Literatura:
www.geologyin.com
www.independent.co.uk
www.foxnews.com

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here